นโยบายการจัดการความรู้ มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ 1.ให้ใช้เครื่องมือการจัดการความรู้ผลักดัน คุณภาพคน และกระบวนทำงาน 2.ส่งเสริมการแลกเปลี่ยนประสบการณ์การทำงาน จากหน้างาน 3.ส่งเสริมให้มีเวทีเรียนรู้ร่วมกัน

DaDa
Ico64
Songsuda Promthong
นักวิทยาศาสตร์
ศูนย์เครื่องมือวิทยาศาสตร์ มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์
เครือข่าย
สมาชิก · ติดตาม: 0 · ผู้ติดตาม: 5

อ่าน: 2261
ความเห็น: 3

1 พ.ค. 2556_ทำความสะอาด Ion source Mass spectrometer_เช้าจรดค่ำ

1 พ.ค. 2556_ทำความสะอาด Ion source Mass spectrometer_เช้าจรดค่ำ

 

 

 

แมสสเปกโทรเมทรี่ (Mass spectrometry) คือเทคนิควิเคราะห์ทางเคมีที่ใช้หลักการการเปลี่ยนสารตัวอย่างให้เป็นไอออน (ionization) ในส่วนประกอบแรกของเครื่องมือที่เรียกว่า ส่วนผลิตไอออน (ion source) โดยมีวิธีการเปลี่ยนสารตัวอย่างให้เป็นไออนมีหลายวิธี เช่น ใช้ลำอิเล็กตรอนเข้าชน (electron impact) เป็นต้น เมื่อสารตัวอย่างเปลี่ยนไปเป็นไอออนแล้วจะผ่านเข้าสู่ส่วนวิเคราะห์มวล (mass analyzer) ที่มีหลายประเภทเช่นกัน ทำหน้าที่ในการจำแนกมวล ส่วนประกอบสุดท้ายได้แก่ ส่วนตรวจวัด (detector) ทำหน้าที่เป็นฉากรับเมื่อมีไอออนมาตกกระทบและขยายสัญญาณที่ได้เพื่อส่ง ข้อมูลไปยังส่วนประมวลผล ได้แก่ระบบคอมพิวเตอร์ควบคุม เพื่อจะแสดงผลออกมาในกราฟที่มีชื่อเรียกเฉพาะว่า แมสสเปกตรัม (Mass Spectrum) ที่มีแกนตั้งเป็นค่า relative intensity และแกนนอนเป็นค่ามวลต่อประจุ (m/z) เทคนิคนี้ใช้ในการหามวลโมเลกุล (molecular mass)

 

เมื่อวานวันแรงงานหลายหน่วยงานเป็นวันหยุดแต่เราศูนย์เครื่องมือฯ ไม่หยุดทำการนะค่ะ เรายังคงทำงานตามปกติ  

มีเรื่องเกี่ยวกับเครื่อง Mass Specttrometer มาแชร์กันค่ะ

วันแรงงานวันดีได้ฤกษ์ ทำความสะอาด ion source (ส่วนผลิตไออน) ของเครื่อง Mass spectrometer ปกติผู้เชี่ยวชาญแนะนำให้ทำความสะอาด อย่างน้อย ปีละ ครั้ง แต่ทั้งนี้ ขึ้นอยู่กับลักษณะตัวอย่างและความถี่ในการใช้งานด้วยเช่นกันจากบันทึกของ Serviceman MS MAT95XL ต้นทุนที่ไม่มีใครรู้ เราสามารถประหยัดค่าใช้จ่ายส่วนนี้ได้เกือบ 1 แสน บาทเลยทีเดียว

แต่การทำความสะอาดเราต้องร่วมด้วยช่วยกันค่ะใครมีจิตอาสามาช่วยเรายินดีเป็นอย่างยิ่่ง โชคดีช่วงนี้มีนักศึกษาฝึกงานหลายคนได้ระดมพลมาช่วย clean เนื่องจากมีหลายชิ้นส่วนที่ต้อง ขัดขัด ถูถู (จนเห็นเป็นเลขกันเลยทีเดียว) เพื่อจะได้ไม่ต้องใช้เวลานานเกินไปผู้ช่วยยิ่งเยอะยิ่งดี งานนี้นอกจากน้องนักศึกษาฝึกงานแล้ว ยังมีนักวิทย์ฯ จิตอาสา เช่น นุนอนนาน และ Oreo มาช่วยอีกด้วย  ส่วน DaDa , Serviceman  ต้องนั่งประจำการโดยหน้าที่ขัดมิได้ตั้งแต่กระบวนเริ่มต้นจนสิ้นสุด... มี น้องไข่พะโล้ และ พี่พล แว๊บ แว๊บ บางช่วงเวลา

 

เนื่องด้วยเครื่องนี้ ต้องรักษาอยู่ภายใต้ สุญญากาศ (ระบบ vacuum)  ดังนั้นเมื่อต้องถอดเจ้า ขาแมงมุม (เราเรียกกันเอง จริงๆ ก็คือ ion source) จึงต้อง vent ระบบเพื่อให้กลับมายังบรรยากาศปกติก่อน DaDa กับ Serviceman เรามากันแต่เช้าเลยค่ะ 7.17 น. เริ่ม vent ระบบ ระหว่างรอ หามื้อเช้าทานรองท้องกันก่อน 8.30 น. ระบบสู่ภาวะบรรยากาศ เริ่ม แกะ ถอด ขัดขัด ถูถู ล้างล้าง อบอบ แล้วก็ประกอบกลับกันเลย

 

ขั้นตอนการ vent กด สวิตซ์  1-> 2 -> 3 ตามลำดับ แล้วก็ รอ รอ จนกว่าเข้าสู่บรรยากาศ ดูจากแถบสีของ box เต็มทั้งแถบ

 

 

ขั้นตอนการถอด ion source ตามภาพประกอบ

 

 

 

 

เจอชิ้นส่วนของ Volume ที่หลุดค้างอยู่ใน chamber ระหว่างถอดอออก

 

 

 

 

 

ขัดจนสะอาด ก็นำไปล้างผงขัดออกด้วย Methanol Acetone และ Hexane ตามลำดับ แล้วนำไปอบในตู้อบ ประมาณ 30 นาที เอาออกจากตู้อบ ทิ้งให้เย็นในเดซิเคเตอร์ นำมาประกอบกลับตามคู่มือ ขั้นตอนนี้ serviceman เค้ามือโปรแล้วค่ะ งานยากๆ กับ ชิ้นส่วนเกือบร้อย ประกอบไม่นานก็เสร็จ

 

 

 

 

ตามแผนที่วางไว้  เมื่อเริ่มงานตั้งแต่เช้า 7.17 น. ดังนั้น ไม่น่าจะเกิน 18.00 น. ก็น่าจะเสร็จเรียบร้อยโรงเรียน mass แต่ แต่ ทุกอย่างไม่เป็นไปตามที่คาดการณ์ไว้เมื่อประกอบใส่กลับเข้าเครื่องเครื่อง แล้ว on pump เพื่อให้เข้าสู่ระบบสุญญากาศ การกลับกลายเป็นว่า pump  1 ตัว ไม่ทำงานส่งผลให้ส่วนของ sourceม่เข้าสู่ระบบสุญญากาศ ในขณะที่ ส่วน inlet และ analyzer เข้าสู่สุญญากาศตามปกติ

 

 

ได้แต่ร้อง มีงานเข้า มีงานเข้า

เราไม่สามารถปล่อยให้เครื่องอยู่ในสภาวะแบบนี้ได้ต้องจัดการโดยด่วน ตอนนั้นเวลาก็ล่วงเลยมาเกือบ 18.20 น.

เรามีวิศวกรที่ชำนาญอย่าง serviceman ดังนั้น วินิจฉัยได้ว่าส่วนไหนมีปัญญา แต่ ปัญหา คือเราไม่มีอะไหล่เปลี่ยน  ช่วยกันหาอะไหล่ ทั้ง serviceman น้องไข่พะโล้ และ DaDa มี พี่พล นั่งให้กำลังใจอยู่ใกล้ๆ

แต่ทุกปัญหาย่อมมีทางออก serviceman ซะอย่าง ในที่สุดก็หาตัวช่วยมาทำให้ pump อีกตัวทำงานได้ทำให้ระบบ source เข้าสู่ระบบสุญญากาศ ได้ในที่สุด 19.10 น. พอดิบพอดี


ขั้นตอนการเข้าสู่ระบบสุญญากาศ 1-> 2->3 ตามลำดับ

 

 

 

 

กว่าจะสำเร็จก็ลุ้นจนเหนื่อย เกรงว่า pump จะทำงานไม่ได้ ปิดจ๊อบสำเร็จ

 

หมวดหมู่บันทึก: พัฒนางานประจำ
สัญญาอนุญาต: ซีซี: แสดงที่มา-ไม่ใช้เพื่อการค้า-อนุญาตแบบเดียวกัน Cc-by-nc-sa
สร้าง: 02 พฤษภาคม 2556 07:58 แก้ไข: 02 พฤษภาคม 2556 07:58 [ แจ้งไม่เหมาะสม ]
ดอกไม้
สมาชิกที่ให้กำลังใจ: Ico24 Kathi Noodee, Ico24 Our Shangri-La, และ 8 คนอื่น.
สมาชิกที่ให้กำลังใจ
 
Facebook
Twitter
Google

บันทึกอื่นๆ

ความเห็น

บันทึกยาวเนอะ เลื่อนกันนิ้วชี้เคล็ดกันเลยทีเดียว แต่ดีค่ะ มีรูปประกอบ ทำให้เข้าใจง่ายขึ้น

ว้าว บันทึกเน้ เป็นประโยชน์หลายๆ คนเขียนบันทึกทำเพื่อมวลมนุษยชาติเจงๆ

ถือได้ว่าเป็นงานลงแขกประจำปีก็ว่าได้ ฮิๆ

เมื่อก่อนขัดกัน 3-4 คน ก็เสร็จประมาณ 3-4 ทุ่ม ทั้งเหนื่อยทั้งเพลีย

แผนใหม่ช่วยกันหลายคนเสร็จเร็วขึ้น

อันที่จริงคู่มือไม่ได้บังคับว่า Vent แล้วทิ้งไว้ข้ามคืนไม่ได้

แต่จากประสบการณ์ หากทิ้งไว้ข้ามคืนไม่ปั๊มระบบ มักจะได้ทิ้งต่อเป็นอาทิตย์ (เพราะเครื่องจะมีปัญหาจุกจิกตามมา) งานจะเข้าตามมาประจำ :)

ร่วมแสดงความเห็นในหน้านี้

ชื่อ:
อีเมล:
IP แอดเดรส: 100.25.43.188
ข้อความ:  
เรียกเครื่องมือจัดการข้อความ
   
ยกเลิก หรือ