นโยบายการจัดการความรู้ มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ 1.ให้ใช้เครื่องมือการจัดการความรู้ผลักดัน คุณภาพคน และกระบวนทำงาน 2.ส่งเสริมการแลกเปลี่ยนประสบการณ์การทำงาน จากหน้างาน 3.ส่งเสริมให้มีเวทีเรียนรู้ร่วมกัน

โจโมะน้ำตาล
Ico64
มณียา แซ่เซียง

การจัดการศัตรูพืช คณะทรัพยากรธรรมชาติ
เครือข่าย
สมาชิก · ติดตาม: 0 · ผู้ติดตาม: 0

อ่าน: 2599
ความเห็น: 4

เห็ดตีนตุ๊กแก

เห็ดแครงที่มีแร่ธาตุอาหารต่าง ๆ อีกทั้งยังมีสาร Schizophyllan

เห็ดแครง หรือ เห็ดตีนตุ๊กแก (Schizophyllum commune) เป็นเห็ดที่ขึ้นได้ทั่วทุกภูมิภาคทั่วโลกและงอกได้ตลอดปี เป็นเห็ดขนาดเล็กลักษณะคล้ายเปลือกหอยแครง ขนาดเส้นผ่านศูนย์กลาง 1-4 เซนติเมตร รูปร่างคล้ายพัด ไม่มีก้านดอก

เป็นที่รู้จักมากในแถบภาคใต้ พบมากบนท่อนไม้ยางพาราที่ตัดทิ้งไว้ มีคุณค่าทางโภชนาการ มีคาร์โบไฮเดรตและโปรตีนสูง นิยมนำมาแกงคั่วกับปลาย่าง หรือนำมาย่างโดยโขลกพริกขี้หนู ข่า ตะไคร้ ขมิ้น พริกไทย แล้วนำเห็ดแครงผสมลงไป พร้อมด้วยมะพร้าวขูด และไข่ไก่ แล้วห่อด้วยใบตองนำไปปิ้งกับเตาถ่าน และนำมาทำ แกงสมรม ซึ่งเป็นแกงที่ขาดไม่ได้ สำหรับงานบุญสารทเดือนสิบ  แต่ในปัจจุบันมีการใช้ยาฆ่าตอต้นยางเป็นจำนวนมาก ชาวบ้านบอกว่าเห็ดแครงที่เก็บรวบรวมมาจากตอยางเมื่อรับประทานแล้วมีอาการคันปาก และสงสัยว่าเกิดจากพิษของยาฆ่าตอยาง ตอนนี้ยังไม่มีการศึกษายืนยันแต่ควรหลีกเลี่ยงเก็บเห็ดจากตอยางที่ใช้ยาฆ่าตอ

การเพาะเห็ดแครง

การเพาะ เห็ดแครงสามารถทำหัวเชื้อได้บนเมล็ดข้าวฟ่างเหมือนกับทำหัวเชื้ออื่นๆ โดยแช่เมล็ดข้าวฟ่างในน้ำทิ้งไว้ 1 คืน จากนั้นนำไปต้มไฟปานกลาง ประมาณ 15 นาที เมื่อเมล็ดข้าวฟ่างเริ่มนุ่ม นำขึ้นสรงให้สะเด็ดน้ำบนตะแกรง เมื่อเย็นกรอกใส่ขวดแบน จากนั้นปิดจุกสำลี นำไปนึ่งความดัน โดยใช้ความร้อน 121 องศาเซลเซียส ความดัน 15 ปอนด์ ใช้เวลา 30 นาที จากนั้นทิ้งไว้ให้เย็น แล้วตัดเส้นใยจากแม่เชื้อในอาหารวุ้น ถ่ายลงไปด้วยเข็มเขี่ยในสภาพปลอดเชื้อ บ่มเส้นในที่อุณหภูมิห้องเป็นเวลา 7-10 วัน ก็นำไปถ่ายลงวัสดุเพาะได้

สูตรก้อนเชื้อเห็ดแครง 

ขี้เลื่อยไม้ยางพาราหรือไม้เนื้ออ่อ่น     100 กก

รำละเอียด หรือปลายข้าว                                   50 กก

ภูไมท์                                                                      2   กก

ดีเกลือ                                                                    0.2 กก

น้ำสะอาด                                                              70 เปอร์เซ็นต์

 

ขั้นตอนการเตรียมก้อนเชื้อ มีดังนี้ 

1. คลุกขี้เลื่อย รำละเอียดและภูไมท์เข้าด้วยกัน ส่วนดีเกลือละลายในน้ำสะอาด ก่อนนำมาคลุกเคล้าเข้าด้วยกัน

ให้มีความชื้นพอประมาณ ไม่แฉะและก็ไม่แห้งจนเกิน

2. บรรจุใส่ถุงพลาสติกขนาด 6.5 x 10 นิ้ว น้ำหนักของก้อนประมาณ  600 กรัม

3. อัดวัสดุเพาะให้แน่นพอประมาณ สวมคอขวด จากนั้นเจาะทำรูตรงกลางเพื่อให้เชื้อเห็ดอยู่ตรงกลางถุง โดยใช้แท่งไม้หรือพลาสติกขนาดเส้นผ่าศูนย์กลาง 1 – 1.5 นิ้ว ปิดจุกสำลี

4. นำไปนึ่งในหม้อนึ่งลูกทุ่ง อุณหภูมิ 100 องศาเซลเซียส เป็นเวลา 3-4 ชั่วโมง นับจากน้ำเริ่มเดือด เมื่อครบเวลานำก้อนออก แล้วตั้งทิ้งไว้ให้เย็น จากนั้นใส่เชื้อลงไปแล้วนำไปเก็บในห้องบ่มเชื้อ

การบ่มก้อนเชื้อ

นำก้อนเชื้อที่เขี่ยเชื้อแล้ว เก็บในห้องบ่มเชื้อ ภายในดรงบ่มเชื้อต้องสะอาดและค่อนข้างทึบแสง ขนาดที่อ่านหนังสือพิมพ์ไม่เห็นในระยะ  ฟุต เพราะแสงจะเป็นตัวกระตุ้นให้เส้นใยสร้างดอกเห็ด ทั่งที่เส้นใยยังเจริญไม่เต็มถุง

ซึ่งเป็นสาเหตุให้ผลผลิตต่ำ ระยะเวลาในการบ่มเชื้อทั่วไปจะอยู่ที่ 15-20 วัน

 

การเปิดดอก

เมื่อเชื้อเห็ดเจริญเต็มก้อนเชื้อแล้ว การเปิดดอกในโรงเรือน โดยกรีดข้างถุงให้เห็ดงอก ถุงละ 5-7 แถว โดยกรีดในลักษณะเฉียง เพราะก้อนเชื้อจะเก็บความชื้นได้ดีกว่าการกรีดตรง การวางก้อนเชื้อในโรงเรือนทำได้สองวิธี คือ วางบนชั้น หรือการแขวนโดยเชือก  ให้น้ำวันละ 4 ครั้ง ให้มีความชื้นประมาณ 7 วัน ก็สามารถเก็บดอกเห็ดในรุ่นแรกได้ จากนั้นรดน้ำตามปกติ อีก 7 วัน จะเก็บได้อีกครั้ง ก้อนเห็ด 1 ถุง จะให้ผลผลิต 140 200 กรัม

คุณค่าทางโภชนาการ 

ในดอกเห็ด 100 กรัม ประกอบด้วย

ธาตุเหล็ก  3.96 มก

ฟอสฟอรัส  181.98 มก

แคลเซี่ยม  17.73 มก

ไขมัน   0.19 ก

โปรตีน  6.77 ก

คาร์โบไฮเดรต  27.74 ก

เส้นใย 3.35  ก

วิตามินบี 1 1.10 มก

วิตามินบี 2 0.60 มก

วิตามินซี  2.40 มก

ไนอะซิน 2.50 มก

 

เนื่องจากเห็ดแครงเป็นเห็ดที่มีแร่ธาตุอาหารต่างๆ เป็นอาหารบำรุงร่างกายทำให้สุขภาพดี อีกทั้งมีสาร Schizophyllan ที่มีสรรพคุณในด้านการรักษาโรคต่างๆมากมาย เห็ดแครงสามารถปรุงอาหารได้หลายชนิด เช่น นำมาเจียวกับไข่ แกงกะทิ ห่อหมก งบเห็ดแครง ในประเทศจีนมีการแนะนำให้คนไข้ที่เป็นโรคระดูขาว รับประทานเห็ดแครงที่ปรุงกับไข่เพื่อรักษาโรค และรับประทานร่วมกับใบชาโดยต้มเห็ดแครง 9 – 16 กรัม กับน้ำกินวันละประมาณ 3 ครั้ง ใช้เป็นอาหารบำรุงร่างกาย ในประเทศญี่ปุ่นใช้เป็นยาเนื่องจาก พบสารประกอบพวก polysaccharide ชื่อว่า Schizophyllan (1,3 B-glucan) ซึ่งมีคุณสมบัติในการต่อต้านเชื้อไวรัสและยับยั้งเซลมะเร็งชนิด Sarcoma 180 และ Sarcoma 37 โดยทดลองใน หนูขาวยับยั้งได้ร้อยละ 70 – 100

  เห็ดแครงสามารถนำมาประกอบอาหารได้หลายชนิด เช่น นำมาเจียวกับไข่ 
แกงเขียวหวาน เห็ดแครง100 กรัม ให้โปรตีน17 กรัม ไขมัน 0.5 กรัม   แคลเซียม 90 มิลลิกรัม  
 ธาตุเหล็ก 280 มิลลิกรัม   ฟอสฟอรัส 640 มิลลิกรัม   ตัวอย่างการประกอบอาหารจากเห็ดแครง

แกงเขียหวานเห็ดแครง

เครื่องปรุง 

ปริมาณ 

เห็ดแครง

มะพร้าว

ใบโหระพาเด็ดแล้ว

น้ำพริกแกงเขียวหวาน

เต้าหู้หรือกุ้งหรือไก่

มะเขือพวง

พริกชี้ฟ้าหั่นฝอยเป็นเส้น

3 ขีด

5 ขีด

1 กำ

1 ขีด

3-4 ขีด

1 ขีด

3-4 ผล

วิธีทำ คั้นกะทิแยกหัวและหางกะทิไว้ นำหัวกะทิ 1 ส่วนมาเคี่ยวพอแตกมันใส่น้ำพริกแกงลงผัดให้หอม ใส่เต้าหู้หรือกุ้งหรือไก่ที่หั่นเป็นชิ้นพอคำลงไป เติมหางกะทิตั้งไฟต่อไปจนเดือด  ใส่มะเขือพวง ปรุงรสด้วยน้ำตาลและเกลือเล็กน้อย ใส่หัวกะทิที่เหลือ พอเดือดยกลงใส่พริกชี้ฟ้า และใบโหระพา แล้วตักใส่ถ้วยเป็นอันเสร็จ 

เห็ดแครงผัดไข่

เครื่องปรุง

ปริมาณ

เห็ดแครง

กระเทียบสับละเอียด

ไข่ไก่หรือเป็ด

พริกชี้ฟ้าหั่นเป็นเส้น

พริกไทยป่น

ต้นหอมผักชี

น้ำปลา

น้ำมันหอย

2-3 ขีด

1 ช้อนโต๊ะ

1-2 ฟอง

2-3 ผล

1 ช้อนชา

พอควร

2 ช้อนโต๊ะ

1 ช้อนโต๊ะ

วิธีทำ  เจียวกระเทียมในน้ำมันพืชพอเหลียงใส่เห็ดแครงผัดให้สุก ตีไข่ลงไปคนให้ทั่วกระทะ
ใส่น้ำปลา น้ำมันหอย พริกชี้ฟ้า พริกไทยป่น ต้นหอมผักชีห่อหมกเห็ดแครงที่มา

 

ที่มา : คณะทรัพยากรธรรมชาติ ภาควิชาการจัดการศัตรูพืช

Sections: Miscellaneous
License: ซีซี: แสดงที่มา-ไม่ใช้เพื่อการค้า-อนุญาตแบบเดียวกัน Cc-by-nc-sa
created: 25 August 2014 14:28 Modified: 25 August 2014 15:34 [ Report Abuse ]
ดอกไม้
People who like this: Ico24 Baby, Ico24 Our Shangri-La, and 7 others.
People Who Like This
 
Facebook
Twitter
Google

Other Posts By This Blogger

ความเห็น

โห มาทั้งวิชาการ แล้วก็วิธีการทำอาหารด้วย จนทำให้น้ำลายไหลเชียวครับ

 

นึกถึงความรู้สึกกรุบๆ ในปากตอนเคี้ยว และรสชาติที่เคยทาน ก็อยากกินขึ้นมาเลยครับ

 

เอิ้ก เอิ้ก

 

"ใจสั่งมา"

Ico48
Our Shangri-La (Recent Activities)
26 August 2014 11:40
#99624

ขึ้นต้นเป็นเห็ดตีนตุ๊กแก ลงท้ายเป็นเห็ดแครงผัดไข่

เดี๋ยวนี้เวลาจะซื้อเห็ดแครงตามตลาดก็หวั่น ๆ อยู๋ว่าจะมีของแถมพวกยาฆ่าหญ้า ยาฆ่าตอมาด้วยหรือเปล่า

สมัยก่อนไปเก็บจากตอไม้มาได้เลย

อิอิอิ

เราเอง

มีประโยชน์แลชะน่ากินจังเลย และอยากได้รายการอาหารมากกว่านี้ถ้ามีอีกอิอิ๊

Ico48
บ้านเห็ดแครง [IP: 49.230.151.61]
01 May 2015 21:51
#102926

ใครอยากกินเห็ดแครง (เพาะ) บอกผมเลยครับ

เลี้ยงเห็ดแครงอยู่ที่ จะนะครับ ยินดีให้บริการ

ดูข้อมูลเพิ่มเติมที่

https://www.facebook.com/Schizophyllum.commune

ร่วมแสดงความเห็นในหน้านี้

ชื่อ:
อีเมล:
IP แอดเดรส: 3.236.96.157
ข้อความ:  
เรียกเครื่องมือจัดการข้อความ
   
ยกเลิก หรือ