นโยบายการจัดการความรู้ มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ 1.ให้ใช้เครื่องมือการจัดการความรู้ผลักดัน คุณภาพคน และกระบวนทำงาน 2.ส่งเสริมการแลกเปลี่ยนประสบการณ์การทำงาน จากหน้างาน 3.ส่งเสริมให้มีเวทีเรียนรู้ร่วมกัน

ใยมะพร้าวน้องใยไหม
Ico64
พิสิฐ์พงษ์ หมื่นประเสริฐดี
นักวิทยาศาสตร์
คณะวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี
เครือข่าย
สมาชิก · ติดตาม: 6 · ผู้ติดตาม: 10

อ่าน: 2657
ความเห็น: 4

ลูกเขยเมืองปัตตานี....

      การจั่วหัวบันทึกนี้คงเป็นการแสดงตัว ว่าตนเองกำลังจะไม่โสดอีกแล้ว มีคนเคยบอกว่า ผู้ชายยิ่งอายุมากจะยิ่งดูดี และเมื่อแต่งงานแล้วก็จะยิ่งดูดีมีหลักมีฐานขึ้นไปอีก ผมเชื่อคำโบราณ จึงไม่เขินอายที่จะแสดงตัวออกมาเช่นนี้ครับ (มีคนบอกด้วยว่า "ลูกผู้ชายต้องไว้พุง")

 

       สำหรับเวลาอันเป็นมงคลสำหรับผมกำลังจะเกิดขึ้นในวันที่ 7 พฤศจิกายน 2554 นี้แล้ว ซึ่งผมได้เตรียมตัวไว้แล้วหลายอย่าง ซึ่งเด็กหนุ่มอย่างผม (แหม พูดมาได้) ไม่รู้และไม่เคยทำกิจกรรมเกี่ยวกับงานแต่งงานอย่างจริงจังแบบนี้มาก่อน อย่างดีก็เป็นพิธีกรงานแต่งงาน หรือ เป็นเพื่อนเจ้าบ่าวเท่านั้นเอง

 

       แต่เมื่อวันนี้มาถึง ขั้นตอนพิธีการและประเพณีที่ไม่เคยรู้ก็ต้องรู้ อะไรที่ไม่เคยทำ ก็ต้องทำ และผมเองก็เป็นประเภทที่ช่วยว่าที่ภรรยาทำทุกอย่าง ไม่ใช่ว่านอนรออยู่บ้าน ให้ฝ่ายหญิงทำอย่างเดียว หรือบางเรื่องเราก็ต้องออกตัวทำเองโดยไม่ต้องให้ฝ่ายหญิงทำเสียเลย

 

       สิ่งหนึ่งที่ทำให้ประหลาดใจและมีความรู้เรื่องประเพณีเพิ่มขึ้น คือเรื่องการแห่ขันหมากและพิธีการหมั้นการแต่งของคนปัตตานี ครับ

 

       ผมเองไม่ใช่คนปัตตานี แต่เมื่อมาขอลูกสาวจังหวัดปัตตานี ก็ต้องยึดถือประเพณีปัตตานีเป็นสำคัญ อีกทั้งทางพ่อแม่ญาติพี่น้องของผมไม่ขัดข้องเรื่องประเพณีที่แตกต่างกันแต่อย่างใด ขอให้ทำทุกอย่างถูกต้อง ลูกๆ มีความสุขก็เพียงพอแล้ว

 

       สำหรับ “พิธีแห่ขันหมาก” ของเราชาวปัตตานีนั้น ก็อาจจะคล้ายๆ กับจังหวัดอื่นในภาคใต้ คือเราจะมีการจัดขบวนขันหมากให้เป็นจำนวนเลขคี่ เช่น 7 ขัน 9 ขัน 11 ขัน 15 ขัน 19 ขัน เป็นต้น หากใครรวยมากๆๆๆ ก็อาจทะถึง 25 ขันทีเดียว แถมยังมีอีกว่า หากต้องยกขันหมากไปขอแม่หมาย ก็ต้องใช้ 9 ขันเท่านั้น (เค้าว่ากันมาครับ)

 

       ขันหมากทั้งหมดนี้จะแบ่งเป็น 3 ประเภทด้วยกัน คือ ขันหมากนำ ขันหมากเอก และขันหมากโท โดยขันหมากนำจะไม่นับรวมกับขันหมากเอกและโท เช่น หากจะใช้ขันหมาก 11 ขัน ก็จะมีขันหมากนำอีก 1 รวมเป็น 12 ขัน นั้นเอง

 

       สำหรับขันหมากนำนั้น จะมีคนเดียว เป็นขันหมากเล็กๆ ถือโดยผู้ใหญ่นำขันหมากสู่บ้านเจ้าสาว โดยผู้ถือต้องเป็นผู้มีชีวิตแต่งงานที่ดีมีความสุข มีอาวุโส มีลูกเต้ามาก และพูดจาดี น่าเชื่อถือ เพื่อจะไปเจรจากับทางฝ่ายเจ้าสาวว่าขันหมากมาแล้ว มีอะไรมาบ้าง ซึ่งทำหน้าร่วมกับเฒ่าแก่ของเจ้าบ่าวอีกที

 

       ขันหมากจริงจะประกอบด้วยขันหมาก 2 ชนิดคือ ขันหมากเอก และขันหมากโท ซึ่งงานนี้ผมได้เตรียมขันหมากไว้รวม 15 ขันครับ ไม่น้อย แต่ก็ไม่มากเกินครับ ซึ่งขันหมากเอกแบ่งเป็นขันหมากหัว ขันหมากคอ และขันหมากคาง เรียกง่ายๆ ว่า หัว คอ คาง (อันนี้ไม่แน่ใจว่ามาจากอะไร) ส่วนขันหมากโทก็จะเป็น พานเงินสินสอด พานทองหมั้น พานแหวน (บางครั้งอาจรวมกับพานทอง) พานผ้าไหว เทียนแพ พานดอกไม้ ผลไม้มงคล กล้วยอ้อย (บางทีไปรวมในพานผลไม้มงคล) พานขนมสดมงคล พานขนมแห้งมงคล (จำพวกขนมชั้น ทองหยิบ ทองหยอด ฝอยทอง ฯลฯ) รวมถึง ไก้ต้มและเหล้าด้วย (เหล้าเป็นกั๊กก็พอ ไม่ต้องขนาดขวดกลมครับ)

 

       สำหรับคนที่จัดขบวนขันหมากยาวๆ มากกว่า 9 ขันขึ้นไป อาจจัดให้ขันหมากออกมาเป็นคู่ๆ ได้ เช่นของผมใช้ 15 ขัน ก็จะมีขนมมงคล ทั้งสดและแห้ง ผลไม้มงคลเป็นคู่ครับ

 

       สำหรับคนถือขันหมาก ตามประเพณีภาคใต้นิยมให้ผู้มีครอบครัวและอาวุโสเป็นผู้ถือ ต่างจากประเพณีทางภาคกลางที่อาจใช้เด็ก หรือสาวแรกรุ่นเป็นผู้ถือขันหมาก ทั้งนี้ผู้ถือขันหมากของผมก็คัดเลือกผู้มีอาวุโสที่ครอบครัวมีความสุขและญาติสนิทมาช่วยถือ ซึ่งความจริงแล้วตนเองไม่ยึดติดว่าผู้ถือต้องมีครอบครัวที่สมบูรณ์หรือต้องแต่งงานแล้วเท่านั้น เอาแค่ว่าเขาเป็นคนดี มีอาวุโสอยู่บ้างและมีใจจะช่วยเหลือช่วยถือให้เรา ก็เพียงพอแล้วครับ

 

       ทั้งนี้ในวันแต่งงานและแห่ขันหมากนั้น จะเริ่มด้วยการให้หมอบ้านซึ่งเป็นผู้มีศีลมีธรรมและสืบทอดการประกอบพิธีอันเป็นศิริมงคลมาทางต้นตระกูล มาทำพิธีกับขันหมากทั้ง 15 ขัน ซึ่งเป็นการบูชาสิ่งศักดิ์สิทธิ์ เทวดาอารักษ์ และพระรัตนไตร เพื่อให้เกิดความเป็นศิริมงคลแก่งานมงคลสมรสและผู้ถือขันหมาก จากนั้นพ่อหมอจะหยิบขันหมากส่งให้ผู้ถือขันหมาก รับไป เพื่อแห่ขันหมากไปยังบ้านเจ้าสาว โดยระหว่างการแห่ขันหมากผู้ถือจะต้องไม่วางขันหมากลงจนกว่าจะถึงที่ครับ

 

       ผมเองขอแสดงตัวอย่างกำหนดการและลำดับการแห่ขันหมากของตัวเองเอาไว้นะที่นี้ครับ เพื่อให้เห็นภาพการจัดงาน (แหม แอบพรีเซ็นต์ซะเลย)

 

พิธีแห่ขันหมากและงานมงคลสมรสของ “แอ๊ะ+กอล์ฟ”

วันจันทร์ที่ 7 พฤศจิกายน 2554

กำหนดการ

6.30 น.           กอล์ฟไปรับขันหมากที่บ้านครูเปี้ยนหน้าเทคนิค

7.30 น.           ทานอาหารเช้าที่บ้านเจ้าบ่าว

7.45 น.           พ่อหมอทำพิธีขันหมาก เพื่อเป็นศิริมงคล

7.45 น.           คนถือขันหมากพร้อมที่บ้านเจ้าบ่าว

8.19 น.            ฤกษ์ยกขันหมากออกจากบ้าน (แม่เจ้าบ่าว+หมอจุมพล+พี่นุช+พี่ณี รพ.ปัตตานี เป็นเฒ่าแก่)

8.45 น.           ขบวนขันหมากถึงภัตาคารลอนดอนโดยประมาณ แห่ขันหมากเข้าสู่งาน

9.00 น.           กั้นประตู พิธีหมั้น พิธีแต่งงาน ณ ชั้น 2 ภัตาคารอาหารลอนดอน

10.00 น.         รับประทานอาหารว่าง

10.15 น.         พิธีสงฆ์และถวายเพลพระ

11.30-13.30 น. งานเลี้ยงมงคลสมรส

ผู้ให้เกียรติถือขันหมาก

ขันหมากนำ : พี่หมวย วทท.

1.  ขันหมากเอก หัว : พี่หน่อย คณะวทท. 

2.  ขันหมากเอก คอ : พี่แจ๋ว คณะวทท.   

3.  ขันหมากเอก คาง : ปราณี คณะวทท.

4.  พานหมั้น : พี่นกเล็ก สถาบันวัฒฯ

5.  พานเงิน : พี่นิคโกะ พี่สาวเจ้าบ่าว

6.  ไก่ + เหล้า : พี่เริญ สถาบันวัฒฯ 

7.  ผ้าขาว : พี่ปุก คณะวทท.

8.  เทียนแพ : อ.พัชรี สถาบันวัฒ

9.  ดอกไม้พานพุ่ม : พี่ทราย พี่สะใภ้เจ้าบ่าว

10.  ขนมหวานมงคล : พี่ยอร์ค คณะวทท.

11.  ขนมหวานมงคล : พี่บูจ คณะวทท.

12.  ขนมแห้งมงคล : พี่เป้า สถาบันวัฒฯ

13.  ขนมแห้งมงคล : พี่มล สถาบันวัฒฯ

14.  ผลไม้มงคล : พี่สุนารี คณะวทท.

15.  ผลไม้มงคล : พี่เล็ก คณะวทท.ฯ       

 

       ทั้งนี้เจ้าบ่าวก็ต้องทำแผนที่บ้านเจ้าบ่าวแจกให้ทุกท่านทราบไว้ตั้งแต่เนิ่นๆ และนัดเวลาเผื่อเอาไว้ด้วย นอกจากนี้หากบ้านของเจ้าบ่าวไกลจากสถานที่จัดงาน หรือ บ้านเจ้าสาว ก็ต้องเตรียมหารถตู้ รถกระบะ รถเก๋งไว้เพื่อขนส่งขบวนขันหมากด้วย ซึ่งรถขบวนนี้ ก็จะมีรถเจ้าบ่าวนำหน้าแล้วถึงตามด้วยรถแห่ขันหมาก และตามด้วยแขกเหรื่อต่างๆ

 

       หากเจ้าบ่าวอยากมีสีสันสักหน่อยก็หา กลองยาวมาสักวง เพื่อได้ร้องรำทำเพลงให้คึกครื้นกัน ส่วนงานของผมนี้ไม่มีวงกลองยาวครับ เพียงแค่โห่ และรับกันเอง ก็พอแล้วครับ

 

       ตอนนี้คงจบบันทึกเรื่องขันหมากไว้ก่อน เพราะต้องออกไปธนาคารเพื่อเตรียมเรื่องเงินสินสอดต่อครับ อีก 4 วันก็จะถึงวันงานแล้วครับ ยุ่งเหลือเกิน ไปก่อนครับ ...สวัสดี

 

“ใจสั่งมา”

Sections: มุมละไม ของใครบางคน
License: ซีซี: แสดงที่มา-ไม่ใช้เพื่อการค้า-อนุญาตแบบเดียวกัน Cc-by-nc-sa
created: 03 November 2011 13:52 Modified: 03 November 2011 13:52 [ Report Abuse ]
ดอกไม้
People who like this: Ico24 Our Shangri-La, Ico24 คนธรรมดา, and 2 others.
People Who Like This
 
Facebook
Twitter
Google

Other Posts By This Blogger

ความเห็น

Ico48
เมตตา (Recent Activities)
03 November 2011 14:06
#70578

พี่ก็ผ่านมาแล้วหลายงาน...

งานเองก็ผ่านมาแล้ว 1 ครั้ง...

อยากแต่งครั้งที่ 2 อยู่เหมือนกัน

สมัยก่อนมันไม่มี Share

หาเรื่องแต่งอีกรอบจะได้มาบันทึกว่าเจ้าสาวต้องทำอะไรบ้าง ดีฟ่า....

เอิ๊ก เอิ๊ก

Ico48
เมตตา (Recent Activities)
03 November 2011 14:07
#70579

มาต่ออีกนิด...ประมาณว่าแต่งครั้งนึงแล้ว..ก็ยังไม่เข็ด...

เอิ๊กกกกกก

**ต้องการคนขนเงิน(สินสอด)มั้ยค่ะ

เจ้าบ่าวเตรียมตัวซ่ะขนาด!

แหมมีการไม่เข็ดอีกด้วยนะครับป้าจิ๊บ

 

ส่วนสินสอดไม่มากจริงๆ ครับป้าปุ๊ย ส่วนใหญ่เน้นทองครับ

 

ทั้งทองหยิบ ทองหยอด ฝอยทอง ฯ หลายกระทงครับ

 

เอิ้ก เอิ้ก

 

"ใจสั่งมา"

ร่วมแสดงความเห็นในหน้านี้

ชื่อ:
อีเมล:
IP แอดเดรส: 3.215.182.36
ข้อความ:  
เรียกเครื่องมือจัดการข้อความ
   
ยกเลิก หรือ